{"id":139347,"date":"2021-02-17T00:43:27","date_gmt":"2021-02-16T23:43:27","guid":{"rendered":"https:\/\/sdk.mk\/?p=139347"},"modified":"2021-02-17T00:43:27","modified_gmt":"2021-02-16T23:43:27","slug":"ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/","title":{"rendered":"JU NJOFTOJM\u00cb ME S\u00cbMUNDJET E RRALLA: HIPOTIROIDIZMI KONGJENITAL"},"content":{"rendered":"<div class=\"f52428582a4b906b2d2e2a7d733c7d27\" data-index=\"7\" style=\"float: none; margin:10px 0 10px 0; text-align:center;\">\n<!-- MSP Ads Asynchronous JS Tag - Generated with Revive Adserver v5.4.1 -->\r\n<ins data-revive-zoneid=\"167\" data-revive-id=\"060fdb01f6430ec164d3519234aa4967\"><\/ins>\r\n<script async src=\"\/\/panel.ads.com.mk\/www\/delivery\/asyncjs.php\"><\/script>\n<\/div>\n<p><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=X2FFj2X5YsM&amp;list=PLPGcigDEy-qjbp5PqAn9GhcRLTEx3PuVd&amp;index=17\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em><strong>Congenital hypothyroidism &#8211; Hipotiroidizmi kongjenital<\/strong><\/em><\/a><br \/>\nICD E00.0 E00.1 E00.2 E00.9 E03.0 E03.1<br \/>\nPrevalenca: 1-5\/10.000<\/p>\n<p>Hipotiroidizmi kongjenital\u00a0karakterizohet me munges\u00eb t\u00eb hormoneve tiroide gjat\u00eb lindjes. Zakonisht shkaktohet nga zhvillimi i d\u00ebmtuar i gj\u00ebndr\u00ebs tiroide (disgjenez\u00eb) ose nga \u00e7rregullimi n\u00eb biosintez\u00ebn e hormoneve tiroide (dishormonogjeneza) q\u00eb \u00e7on n\u00eb formim e gush\u00ebs.<br \/>\nHipotiroidizmi kongjenital mund t\u00eb jet\u00eb i p\u00ebrhersh\u00ebm ose kalimtar. Ndahet n\u00eb primar, sekondar dhe terciar. Zhvillimi jo normal i gj\u00ebndr\u00ebs tiroide \u00ebsht\u00eb shkaku n\u00eb 85% e rasteve t\u00eb hipotiroidizmit kongjenital primar nd\u00ebrsa \u00e7rregullimet kongjenitale n\u00eb biosintez\u00ebn e hormoneve tiroide p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 10-15% t\u00eb rasteve. Hipotiroidizmi sekondar \u00ebsht\u00eb rrjedhoj\u00eb e munges\u00ebs s\u00eb hormonit tiroido \u2013 stimulues (TSH), shoq\u00ebrohet edhe me munges\u00eb t\u00eb hormoneve tjera t\u00eb hipofiz\u00ebs si pjes\u00eb e hipopituitarizmit kongjenital. S\u00ebmundja shfaqet n\u00eb rreth 1: 2,000 gjer 1: 4,000 t\u00eb porsalindur.<\/p>\n<p>Hipotiroidizmi kongjenital i p\u00ebrhersh\u00ebm:<\/p>\n<p>N\u00eb 85% t\u00eb rasteve t\u00eb hipotiroidizmit kongjenital t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm, gj\u00ebndra tiroide mungon, \u00ebsht\u00eb e pazhvilluar ose e pozicionuar gabimisht. N\u00eb shumic\u00ebn e rasteve, shkaqet pse vjen gjer tek kjo jan\u00eb t\u00eb panjohura. Te 10-15% t\u00eb rasteve, sinteza e hormoneve \u00ebsht\u00eb e \u00e7rregulluar, ka shum\u00eb t\u00eb ngjar\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb mutacioneve gjenetike. N\u00eb m\u00eb pak se 5% t\u00eb rasteve, hipofiza ose hipotalamusi nuk funksionojn\u00eb si\u00e7 duhet.<\/p>\n<p>Hipotiroidizmi kongjenital kalimtar tek foshnjat:<\/p>\n<p>Tek foshnjat mund t\u00eb shfaqet hipotiroidiz\u00ebm i p\u00ebrkohsh\u00ebm. Te rreth 20% i rasteve shkaku nuk dihet. Shkaqet q\u00eb njihen jan\u00eb faktor\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm imunologjik, t\u00eb mjedisit dhe gjenetik\u00eb duke i p\u00ebrfshir\u00eb edhe faktor\u00ebt q\u00eb vijn\u00eb nga n\u00ebna:<br \/>\n&#8211; Grat\u00eb q\u00eb kan\u00eb funksion t\u00eb ul\u00ebt t\u00eb gj\u00ebndr\u00ebs tiroide, duke i p\u00ebrfshir\u00eb edhe ata q\u00eb simptomat p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb i shfaqin gjat\u00eb shtatz\u00ebnis\u00eb, kan\u00eb rrezik m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb lindin nj\u00eb f\u00ebmije me hipotiroidiz\u00ebm kongjenital. N\u00ebnat me hipotiroidiz\u00ebm mund t\u00eb lindin para kohe ose t\u00eb lindin foshnj\u00eb me pesh\u00eb t\u00eb ul\u00ebt;<br \/>\n&#8211; Disa nga medikamentet q\u00eb p\u00ebrdoren p\u00ebr t\u00eb trajtuar hipertiroidizmin bllokojn\u00eb prodhimin e hormoneve t\u00eb tiroides. I nj\u00ebjti medikament mund t\u00eb kaloj\u00eb placent\u00ebn dhe t\u00eb shkaktoj\u00eb hipotiroidiz\u00ebm tek neonati;<br \/>\n&#8211; N\u00ebse nj\u00eb grua shtatz\u00ebn\u00eb ka hipertiroidiz\u00ebm t\u00eb patrajtuar, foshnja mund t\u00eb ket\u00eb hipotiroidiz\u00ebm nj\u00eb periudh\u00eb pas lindjes. Niveli i lart\u00eb i hormonit t\u00eb tiroides n\u00eb gjakun e n\u00ebn\u00ebs kalon n\u00ebp\u00ebr placent\u00eb dhe sinjalizon tek fetusi q\u00eb gj\u00ebndra e tij t\u00eb mos prodhoj\u00eb hormone.<br \/>\n&#8211; Mungesa e jodit mund t\u00eb shkaktoj\u00eb hipotiroidiz\u00ebm t\u00eb p\u00ebrkohsh\u00ebm. (Ekspozimi ndaj sasive t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb jodit menj\u00ebher\u00eb pas lindjes, si\u00e7 jan\u00eb dezinfektuesit ose ila\u00e7et me baz\u00eb jodi, mund t\u00eb shkaktojn\u00eb mosfunksionim t\u00eb gj\u00ebndr\u00ebs tiroide.);<br \/>\n&#8211; Lindja e parakohshme mund t\u00eb \u00e7oj\u00eb n\u00eb hipotiroidiz\u00ebm t\u00eb p\u00ebrkohsh\u00ebm te foshnjat. Lidhjet n\u00eb sistemin nervor qendror midis hipotalamusit dhe hipofiz\u00ebs maturojn\u00eb m\u00eb von\u00eb. Funksioni i tiroides zakonisht normalizohet 4 deri n\u00eb 16 jav\u00eb pas lindjes.<br \/>\nF\u00ebmij\u00ebt me hipotiroidiz\u00ebm kongjenital kalimtar duhet t\u00eb monitorohen rregullisht gjat\u00eb adoleshenc\u00ebs dhe mosh\u00ebs madhore p\u00ebr shkak problemeve t\u00eb mundshme t\u00eb tiroides. Rrezik m\u00eb t\u00eb lart\u00eb p\u00ebr nj\u00eb problem me tiroiden ndodh kur nj\u00eb vajz\u00eb e lindur me k\u00ebt\u00eb kondicion m\u00eb von\u00eb gjat\u00eb jet\u00ebs mbetet shtatz\u00ebn\u00eb.<\/p>\n<p>Pasqyra klinike:<\/p>\n<p>Pasqyra klinike nuk \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e shprehur dhe nuk bie n\u00eb sy gjat\u00eb lindjes, me siguri p\u00ebr shkak t\u00eb kalimit trans-placental t\u00eb hormoneve tiroide nga n\u00ebna, si dhe nga fakti q\u00eb shumica e pacient\u00ebve prodhojn\u00eb nj\u00eb sasi t\u00eb vog\u00ebl hormonesh. Simptomat m\u00eb specifike shpesh nuk paraqiten deri n\u00eb mosh\u00ebn disa muajshe.<\/p>\n<p>Shenjat dhe simptomat klinike mund t\u00eb p\u00ebrfshijn\u00eb:<br \/>\n&#8211; shtim n\u00eb pesh\u00ebn trupore<br \/>\n&#8211; perimet\u00ebr i madh i kok\u00ebs;<br \/>\n&#8211; letargji (munges\u00eb energjie, e shoq\u00ebruar me lodhje dhe p\u00ebrgjumje gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb dit\u00ebs)<br \/>\n&#8211; l\u00ebvizje e ngadalt\u00eb<br \/>\n&#8211; e qar\u00eb e ngjirur<br \/>\n&#8211; v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb ushqyerje<br \/>\n&#8211; kapsll\u00ebk<br \/>\n&#8211; gjuh\u00eb e madhe<br \/>\n&#8211; l\u00ebkur\u00eb e that\u00eb<br \/>\n&#8211; temperatur\u00eb trupore e ul\u00ebt<br \/>\n&#8211; ikter i zgjatur<br \/>\n&#8211; tonus muskulor jasht\u00ebzakonisht i dob\u00ebt<br \/>\n&#8211; fytyr\u00eb e \u00ebnjtur<br \/>\n&#8211; gjymtyr\u00eb t\u00eb ftohta<br \/>\n&#8211; l\u00ebkur\u00eb e trash\u00eb dhe e ashp\u00ebr<\/p>\n<p>(radio jingle I njohim s\u00ebmundjet e rralla)<\/p>\n<p>Diagnoza e hershme \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsore p\u00ebr zhvillimin e foshnj\u00ebs sepse me nj\u00eb trajtim t\u00eb duhur dhe n\u00eb koh\u00eb, f\u00ebmij\u00ebt me hipotiroidiz\u00ebm kongjenital zhvillohen normalisht. Trajtimi zgjat gjat\u00eb gjith\u00eb jet\u00ebs dhe k\u00ebrkon monitorim t\u00eb vazhduesh\u00ebm.<\/p>\n<p>Terapia e sakt\u00eb dhe e pand\u00ebrprer\u00eb do t&#8217;i mund\u00ebsoj\u00eb f\u00ebmij\u00ebs rritje dhe zhvillim normal, si dhe arritje psikofizike normale. Ekziston nj\u00eb test i thjesht\u00eb p\u00ebr t\u00eb ekzaminuar funksionimin e gj\u00ebndr\u00ebs tiroide te neonat\u00ebt. N\u00eb jav\u00ebn e par\u00eb t\u00eb jet\u00ebs, nj\u00eb pik\u00eb gjaku merret nga thembra e t\u00eb porsalindurit p\u00ebr t\u00eb vler\u00ebsuar nivelin e hormoneve tiroide. N\u00ebse testi tregon \u00e7rregullim, merret p\u00ebrs\u00ebri gjak p\u00ebr konfirmim. Hormonet tiroide jan\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb formimin dhe maturimin e kockave, dhe mungesa e tyre jep nj\u00eb fontanel\u00eb t\u00eb pasme t\u00eb gjer\u00eb, m\u00eb shum\u00eb se 5 mm. Rritja e ngadalt\u00eb dhe ngecja n\u00eb zhvillim v\u00ebrrehen nga mosha 4 gjer n\u00eb 6 muaj. Pa terapi, vjen gjer te nj\u00eb dedicit i thell\u00eb itelektual.<\/p>\n<p>Trajtimi:<br \/>\nHipotiroidizmi kongjenital \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga shkaqet m\u00eb t\u00eb shpeshta t\u00eb retardimit mendor. Hulumtimet tregojn\u00eb se fillimi i hersh\u00ebm i terapis\u00eb s\u00eb duhur \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsor p\u00ebr zhvillimin neurologjik. Terapia p\u00ebrb\u00ebhet kryesisht nga marrja ditore e medikamentit Levothyroxine i cili z\u00ebvend\u00ebson dhe plot\u00ebson hormonet n\u00eb trup kur vet\u00eb gj\u00ebndra nuk prodhon mjaftuesh\u00ebm. Levothyroxine merret nj\u00eb her\u00eb n\u00eb dit\u00eb n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, me uj\u00eb, n\u00eb stomak t\u00eb zbrazur dhe pasi pihet medikamenti nuk merret ushqim 30 minuta. Terapia mund t\u00eb fillohet n\u00eb doza t\u00eb ulta dhe t\u00eb rritet me kalimin e koh\u00ebs, var\u00ebsisht nga p\u00ebrshtatja e organizmit ndaj terapis\u00eb. Te disa pacient\u00eb simptomat t\u00ebrhiqen menj\u00ebher\u00eb pasi fillohet terapia, nd\u00ebrsa te t\u00eb tjer\u00ebt nevojiten disa muaj. \u00cbsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb monitorohet rregullisht niveli i hormonit n\u00eb gjak. Hipotiroidizmi zgjat gjat\u00eb gjith\u00eb jet\u00ebs dhe zakonisht k\u00ebrkon terapi t\u00eb p\u00ebrhershme.<\/p>\n\n<div style=\"font-size: 0px; height: 0px; line-height: 0px; margin: 0; padding: 0; clear: both;\"><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Congenital hypothyroidism &#8211; Hipotiroidizmi kongjenital ICD E00.0 E00.1 E00.2 E00.9 E03.0 E03.1 Prevalenca: 1-5\/10.000 Hipotiroidizmi kongjenital\u00a0karakterizohet me munges\u00eb t\u00eb hormoneve [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":24,"featured_media":139345,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mo_disable_npp":"no","inline_featured_image":false},"categories":[1794],"tags":[],"imageURL":"https:\/\/sdk.mk\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/17-Hipotiroidizam-kongenital-650x366.png","thumbURL":"https:\/\/sdk.mk\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/17-Hipotiroidizam-kongenital-250x141.png","categoryNames":["Uncategorized"],"feature_caption":"","subtitle":"","views":"1335","source":"\u0421\u043a\u043e\u043f\u0458\u0435, (\u0421\u0410\u041a\u0410\u041c\u0414\u0410\u041a\u0410\u0416\u0410\u041c.\u041c\u041a)","yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v15.0 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>JU NJOFTOJM\u00cb ME S\u00cbMUNDJET E RRALLA: HIPOTIROIDIZMI KONGJENITAL - \u0421\u0430\u043a\u0430\u043c \u0414\u0430 \u041a\u0430\u0436\u0430\u043c<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"mk_MK\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"JU NJOFTOJM\u00cb ME S\u00cbMUNDJET E RRALLA: HIPOTIROIDIZMI KONGJENITAL - \u0421\u0430\u043a\u0430\u043c \u0414\u0430 \u041a\u0430\u0436\u0430\u043c\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Congenital hypothyroidism &#8211; Hipotiroidizmi kongjenital ICD E00.0 E00.1 E00.2 E00.9 E03.0 E03.1 Prevalenca: 1-5\/10.000 Hipotiroidizmi kongjenital\u00a0karakterizohet me munges\u00eb t\u00eb hormoneve [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"\u0421\u0430\u043a\u0430\u043c \u0414\u0430 \u041a\u0430\u0436\u0430\u043c\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-02-16T23:43:27+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/sdk.mk\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/17-Hipotiroidizam-kongenital.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1080\" \/>\n<meta property=\"fb:app_id\" content=\"2407985809428537\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/sdk.mk\/#website\",\"url\":\"https:\/\/sdk.mk\/\",\"name\":\"\\u0421\\u0430\\u043a\\u0430\\u043c \\u0414\\u0430 \\u041a\\u0430\\u0436\\u0430\\u043c\",\"description\":\"\\u0417\\u0430 \\u0441\\u043b\\u043e\\u0431\\u043e\\u0434\\u043e\\u0443\\u043c\\u043d\\u0438\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":\"https:\/\/sdk.mk\/?s={search_term_string}\",\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"mk-MK\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/#primaryimage\",\"inLanguage\":\"mk-MK\",\"url\":\"https:\/\/sdk.mk\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/17-Hipotiroidizam-kongenital.png\",\"width\":1920,\"height\":1080},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/\",\"name\":\"JU NJOFTOJM\\u00cb ME S\\u00cbMUNDJET E RRALLA: HIPOTIROIDIZMI KONGJENITAL - \\u0421\\u0430\\u043a\\u0430\\u043c \\u0414\\u0430 \\u041a\\u0430\\u0436\\u0430\\u043c\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/sdk.mk\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2021-02-16T23:43:27+00:00\",\"dateModified\":\"2021-02-16T23:43:27+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/sdk.mk\/#\/schema\/person\/864d4cb4c82a45f771023b00a4aa5176\"},\"inLanguage\":\"mk-MK\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/uncategorized-sq\/ju-njoftojme-me-semundjet-e-rralla-hipotiroidizmi-kongjenital\/\"]}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/sdk.mk\/#\/schema\/person\/864d4cb4c82a45f771023b00a4aa5176\",\"name\":\"Biljana Nestoroska\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/139347"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/24"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=139347"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/139347\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/139345"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=139347"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=139347"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sdk.mk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=139347"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}