Врховниот лидер на Иран, ајатолахот Али Хамнеи, е убиен во големиот напад од Израел и САД, потврдија иранските државни медиуми рано изутринава, ставајќи ја во прашање иднината на Исламската Република и зголемувајќи го ризикот од регионална нестабилност. Претседателот на САД Доналд Трамп ја објави смртта неколку часа претходно, велејќи дека тоа им дава на Иранците „најголема шанса“ да ја „вратат“ својата земја.
Државните медиуми објавија дека 86-годишниот Хамнеи бил убиен во воздушен напад насочен кон неговиот комплекс во центарот на Техеран. Сателитските фотографии од Ербас покажаа дека местото било силно бомбардирано. Неговата смрт во неговата канцеларија „покажа дека тој постојано стоел меѓу луѓето и на чело на своите одговорности, соочувајќи се со она што властите го нарекуваат глобална ароганција“, соопшти државната телевизија.
„Хамнеи, еден од најзлите луѓе во историјата, е мртов“, напиша Трамп во објава на социјалните мрежи. Тој предупреди за „силно и прецизно бомбардирање“ за кое рече дека ќе продолжи во текот на целата недела, па дури и понатаму, како дел од смртоносен напад што САД го оправдаа како неопходен за онеспособување на нуклеарните капацитети на земјата.„Ова не е само правда за народот на Иран, туку и за сите големи Американци и оние луѓе од многу земји низ целиот свет, кои биле убиени или осакатени од Хамнеи и неговата банда крволочни БАНДИТИ“, напиша Трамп на Трут соушал откако беше најдено телото на Хамнеи.
Израел соопшти дека денеска започнал уште еден бран напади врз Иран, додека Иранците се справуваат со неизвесност по убиството на Хамнеи во нападите на САД и Израел, кои се закануваат да го дестабилизираат поширокиот Блиски Исток.
Експертите велат дека иако смртта на Хамнеи и другите ирански лидери би ѝ нанела голем удар на земјата, тоа не мора нужно да значи крај на вкоренетото клерикално владеење во Иран или на влијанието на Револуционерната гарда врз населението. Убиството на Хамнеи во вториот напад на администрацијата на Трамп врз Иран за осум месеци се чини дека сигурно ќе создаде вакуум во лидерството со оглед на отсуството на познат наследник и бидејќи 86-годишниот врховен лидер го имаше последниот збор за сите главни политики во текот на неговите 4 децении на власт. Тој го водеше иранскиот свештенички естаблишмент и Револуционерната гарда, двата главни центри на моќ во владејачката теократија.
Иран брзо формираше совет за управување со земјата додека не се избере нов врховен лидер. Највисокиот ирански безбедносен функционер, секретарот на Врховниот совет за национална безбедност, Али Лариџани, изјави дека денеска ќе биде формиран привремен раководен совет, објави иранската државна телевизија. Тој, исто така, предупреди дека сецесионистичките групи ќе се соочат со суров одговор ако се обидат да преземат каква било акција, бидејќи ги обвини САД и Израел дека се обидуваат да го ограбат и дезинтегрираат Иран, објави државната телевизија.
Ебрахим Тахери, обвинител од Минаб, за новинската агенција Мизан на иранското судство изјави дека бројот на жртви од нападот на САД и Израел во саботата врз женско училиште во округот Минаб во јужен Иран се искачи на 148 мртви и 95 ранети.
Државните медиуми, исто така, објавија за смртта на шефот на Иранската револуционерна гарда и еден од врвните безбедносни советници на Хамнеи во воздушните напади. Генерал-мајор Мохамед Пакпур ја презеде функцијата врвен командант на Гардата откако Израел го уби поранешниот командант во 12-дневната војна лани во јуни. Советникот, Али Шамкани, долго време беше фигура во безбедносниот естаблишмент на Иран, соопшти ИРНА. Убиен е и началникот на Генералштабот на војската на Иран, Абдолрахим Мусави, соопштија денеска државните медиуми.
Додека се ширеа извештаи за смртта на Хамнеи, очевидци во Техеран за Асошиејтед Прес изјавија дека некои жители се радувале, навивале од покривите, свиреле со свирки и славеле.
Израелската војска соопшти дека во изутринава ги таргетирала иранските балистички ракетни и воздушни одбранбени системи.Вооружените сили на Иран наскоро повторно ќе возвратат со нивната најголема офанзива против американските бази и Израел, вети Корпусот на Исламската револуционерна гарда во денешното соопштение.
САД ќе го погодат Иран „со сила каква што никогаш порано не е видена“ ако возврати, рече Трамп денеска. „Иран само изјави дека денес ќе удрат многу силно, посилно отколку што некогаш биле погодени“, рече Трамп во објава на Трут соушал. Тој додаде: „ПОДОБРО ДА НЕ ГО НАПРАВАТ ТОА, ЗАТОА ШТО АКО ГО НАПРАВАТ, ЌЕ ГИ УДРИМЕ СО СИЛА НИКОГАШ ДОСЕГА НЕВИДЕНА!“
Нешто по 6 часот утрово, сирените за воздушен напад постојано се огласуваа низ Израел, предупредувајќи ги жителите за претстоен напад. Во Тел Авив се слушнаа серија експлозии додека софистицираниот систем за воздушна одбрана на Израел се обидуваше да ја пресретне најновата иранска офанзива. Немаше непосредни извештаи за каква било штета или повредени. Сведоци во градовите во Заливот, Дубаи и Доха, велат дека слушнаа неколку гласни експлозии.
Иран вчера одговори на првичните напади со лансирање стотици ракети и беспилотни летала насочени кон американските трупи и градови во Израел и арапските земји сојузници со Вашингтон, предизвикувајќи откажување на летови на Блискиот Исток.
Пентагон соопшти дека немало смртни случаи или повредени во САД, но нападите предизвикаа загриженост за нови ризици за Американците. Висок функционер на американското разузнавање изјави за Ројтерс дека иако најголемата закана што произлегува од нападот е против американскиот воен персонал во регионот, сајбер нападите би можеле да бидат насочени и кон критичната американска инфраструктура.
